امروزه به علت پیچیده و تخصصی‌شدن مبادلات و معاملات بازار سرمایه، نمی‌توان این انتظار را از طرفین یک رابطه‌ی معاملاتی داشت که به‌ تمامی ابعاد و زوایای کاری که انجام می‌دهند، آشنایی داشته باشند. این تغییرات و تحولات اجتناب‌ناپذیر به ایجاد نهادها یا مشاغلی ایجاد گردیده که کار ویژه‌ی آن‌ها سهولت بخشیدن به انجام انواع معاملات و افزایش سود ناشی از این فعالیت‌ها برای طرفین روابط اقتصادی می‌باشد. یکی از مفاهیمی که در این حوزه به چشم می‌خورد، «بروکر» است. در این نوشتار، با زبان ساده به تبیین این مفهوم و کارکردهای قرارداد بروکری پرداخته خواهد شد.

بروکر کیست؟

بروکر در لغت به‌ معنای دلال، داستار یا واسطه معاملات بازرگانی می‌باشد. معنای اصطلاحی این واژه نیز از معنای لغوی آن دور نمی‌باشد. از این ‌رو، در معنای اصطلاحی بروکر (Broker) یا کارگزار به شخص یا شرکتی گفته می‌شود که نقش واسط را میان خریدار و فروشنده ایفا می‌کند. به عبارت‌ بهتر، بروکر یک نهاد مالی غیربانکی است که وظیفه‌ی اعلان نرخ دارایی‌ها در بازار به مشتریان را برعهده دارد. بدین نحو که بروکرها دستورات معاملاتی مشتریان خود را از طریق تلفن، فکس و اینترنت دریافت کرده و از محل سپرده مشتری به اجرای این دستورات که می‌تواند خرید یا فروش باشد، اقدام می‌کنند. در واقع، یک کارگزار مجموعه‌ای از فعالیت‌های لازم بین خریدار و فروشنده را با توجه به مسئولیت قبلی که خریدار و فروشنده به او واگذار کرده‌اند، انجام می‌دهد تا در شرایط مشخصی موضوع مورد معامله و هزینه‌های اصلی و جانبی آن مبادله گردد. از این ‌رو، با توجه به هر بازاری کارگزارهای اختصاصی برای آن بازار وجود دارد که می‌توان کارگزار بورس را یکی از معمول‌ترین کارگزاری‌ها دانست. هم‌چنین، به‌عنوان نمونه، بنگاه‌های مشاور املاک که در حال حاضر در زمینه‌ی معاملات املاک و مستغلات فعالیت می‌کنند، نمونه‌های ساده‌‌ای از کارگزاری املاک هستند که با برخورداری از مهارت‌های لازم برای انجام معامله، در جهت حفظ منافع خریدار یا فروشنده در جریان خرید و فروش ملک، ارتباط لازم را میان طرفین به وجود می‌آورند.

کارمزد بروکر

ورود بروکر به عرصه‌ی یک فعالیت اقتصادی در هر حوزه‌ای که باشد، براساس توافق پیشینی صورت می‌گیرد و مستلزم پرداخت کارمزد می‌باشد. بروکر یا کارگزار همان­طور که با درخواست مشتری نقش واسطه‌گری میان او و فروشنده را ایفا می‌کند، دستمزد یا کمیسیون خود را نیز از مشتری دریافت می‌کند. درواقع، مراجعه‌کننده به بروکر وظیفه‌ی پرداخت حق‌الزحمه‌ی آن را نیز برعهده دارد. کمیسیونی که بروکرها دریافت می‌کنند، معمولاً درصدی از قیمت خرید یا فروش مشتریان است؛ اگرچه ممکن است علاوه بر مبلغِ درصدی، مبلغی را نیز به‌صورت ثابت دریافت نمایند که میزان این مبالغ و نوع آن براساس همان توافق پیشینی تعیین می‌گردد.

بخوانید
قرارداد کار و انواع آن از نظر مدت، نحوه پرداخت و بیمه کدامند؟

کارکرد منفی و مثبت بروکرها

با توجه به نکاتی که تاکنون مورد اشاره قرار گرفت، می‌توان گفت که بروکرها از مهم‌ترین عناصر بازار هستند زیرا میان فروشنده و خریدار ارتباط برقرار می‌کنند و همین موضوع موجب می‌شود که نقدینگی و بهره‌وری در بازار به وجود آید. با این حال، باید این نکته را نیز مدنظر قرار داد که مراجعه به بروکر جهت انجام معامله یا بهره‌گیری از وی به عنوان مشاور یا واسطه هزینه زیادی می‌تواند داشته باشد. علاوه ‌براین، اشاره به این نکته نیز ضروری است که علی‌القاعده و به‌طور طبیعی بروکر یا کارگزار نباید هیچ نقشی جز واسط میان مشتری و فروشنده را در بازار ایفا نماید زیرا وظیفه‌ی اصلی او ارائه‌ی اطلاعات و مشاوره دادن به طرفین یک رابطه‌ی معاملاتی است اما واقعیت‌ چیز دیگری می‌باشد و بروکرها در عمل مداخله‌ی بیش‌تری نسبت به آن‌چه که گفته شد، انجام می‌دهند. این موضوع دلیل روشنی دارد؛ یک بروکر می‌تواند با دست‌کاری در قیمت‌ها یا به تأخیرانداختن اجرای دستورات معاملاتی مشتریان سود بیش‌تری کسب نماید. مبنا قراردادن چنین هدفی، می‌تواند به سوءاستفاده از مشتریان منجر شده و موجب تضرر آن‌ها گردد.

نظارت بر بروکرها چگونه صورت می‌پذیرد؟

نهادهای نوینی مانند بروکر هم‌چون هر پدیده‌ی دیگری می‌توانند در عین حال که دارای کارکرد مثبت هستند، آثار منفی نیز داشته باشند که به یکی از این آثار منفی اشاره گردید. از این رو، برای جلوگیری از تضییع حقوق اشخاصی که به هر علت به این نهادها مراجعه می‌کنند، باید نسبت به آن‌ها نظارت صورت گیرد. با توجه به ضرورت اِعمال نظارت بر فعالیت بروکرها، نهادهای قانونی برای نظارت بر فعالیت‌ آن‌ها درنظر گرفته شده است که به آن‌ها «رگولاتور» گفته می‌شود. رگولاتور‌ها از طریق تنظیم مقررات و نظارت بر اجرای آن‌ها، از سلامت روابط معاملاتی و مالی کارگزار اطمینان حاصل می‌کنند. بدیهی است که کارگزاری‌های تحت نظارت یا رگولاتوری، از حیث امنیت سرمایه و سلامت کاری بسیار مناسب‌تر و قابل اعتمادتر از کارگزاری‌هایی هستند که چنین نظارتی بر آن‌ها وجود ندارد.

بخوانید
نحوه بکارگیری بازنشستگان تامین اجتماعی به عنوان مشاور در کسب‌وکار

در تنظیم قرارداد بروکری با بروکرها به چه نکاتی باید توجه کرد؟

همان­طور که پیش‌تر نیز مورد اشاره قرار گرفت، ورود بروکرها به عرصه‌ی روابط اقتصادی اشخاص حقیقی یا حقوقی نیازمند توافق پیشینی است که این توافق در قالب قرارداد بروکری صورت می‌گیرد. چنین قراردادهایی از انواع قراردهای نامعین می‌باشند؛ یعنی قراردادهایی که عنوان آن‌ها در قانون مدنی ذکر نشده است و اعتبار خود را از ماده‌ی 10 قانون مدنی اخذ می‌کنند. تعیین قواعد حاکم بر چنین قراردادهای کاری تا جایی که مخالف صریح قانون نباشد، در اختیار طرفین قرارداد می‌باشد. بر همین اساس، هر یک از کارگزاری‌ها قوانین مشخص و معیّنی برای انجام فعالیت‌های معاملاتی خود دارند که به هنگام تنظیم قرارداد بروکری، آن‌ها را در اختیار مشتریان خود قرار می‌دهند و البته پیش از اقدام برای معامله از طریق مراجعه به سایت بروکرها، می‌توان از این قوانین مطلع گردید. این قوانین و مقررات تقریباً میان کارگزاری‌ها مشابه است اما در موارد جزئی تفاوت‌هایی نیز میان آن‌ها وجود دارد.

در تنظیم قرارداد با بروکرها باید به تفاوت‌های میان آن‌ها توجه داشت. این تفاوت‌ها به شرح زیر است:

الف) بروکرها از حیث اقلام معاملاتی با یکدیگر تفاوت دارند. در واقع، هر کارگزاری اقلام مشخصی را برای معامله ارائه می‌کند که متفاوت از کارگزاری‌های دیگر است. به عنوان نمونه، یک کارگزاری معاملات مربوط به ملک را انجام می‌دهد و یک کارگزاری معاملات مرتبط با ارز و طلا را پشتیبانی می‌کند.

ب) قوانین مالی و سازوکارهای معاملاتی حاکم بر بروکرها اگرچه عمدتاً مشابه یکدیگر است اما دارای تفاوت‌هایی نیز می‌باشد. نوع و میزان تعهدات بروکرها به خصوص در شرایط حساس اقتصادی یکی از مهم‌ترین تفاوت‌ها می‌باشد.

پ) اگرچه نوع فعالیت بروکرها مشابه یکدیگر است اما کیفیت خدماتی که بروکرها ارائه می‌دهند، در یک سطح قرار ندارد. این تفاوت به خصوص در سرعت اجرای معاملات و ارائه‌ی بهترین نرخ‌ها نمود پیدا می‌کند و براساس آن‌ها می‌توان کیفیت خدمات آن‌ها را مورد سنجش قرار داد.

ت) تفاوت دیگر در تحت نظارت بودن یا نبودن کارگزاری‌ها است که همان‌طور که پیش‌تر مورد اشاره قرار گرفت، بر امنیت و سلامت روابط معاملاتی با آن‌ها تأثیر بسزایی دارد.

اگر به دنبال در اختیار داشتن یک قرارداد بروکری جامع و کامل مختص کسب‌وکار خود هستید همین حالا درخواست تنظیم قرارداد بروکری را به وینداد بسپارید.

دسته‌ها: قرارداد کار

0 دیدگاه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

عضویت در خبرنامه هفتگی
عضویت در خبرنامه

هر یکشنبه صبح آخرین مطالب و نکات حقوقی را دریافت کنید!

close-link