تقسیم سود و سهام در قراردادهای مشارکت میان شرکا، نتیجه منطقی و ذاتی قرارداد مشارکت است. اما این قاعده، در بعضی از اشکال این قرارداد جنبه آمره ندارد و شرکا می‌توانند تقسیم سود و سهام را به طرق دیگر میان خودشان تعیین کنند. ما در این مطلب به نحوه تقسیم سود و سهام در قراردادهای مشارکت مدنی می‌پردازیم.

قرارداد مشارکت و موارد استفاده از آن چیست؟

قرارداد مشارکت مدنی قراردادی است که از طریق آن اشخاص حقیقی یا حقوقی، سرمایه (مادی یا معنوی) خود را به صورت سهم الشرکه نقدی یا غیر نقدی تقویم کرده و به صورت مشاع و برای انجام کار معین در زمینه فعالیت‌های تولیدی، بازرگانی و خدماتی برای مدت محدود و به قصد انتفاع به‌کار می‌گیرند.
به طور کلی موارد استفاده از این قراردادها به این صورت است: صادرات کالا، خدمات، تولید و فروش محصول، واردات کالا به قصد فروش، بازرگانی داخلی، احداث مسکن انفرادی و انبوه‌سازی و واردات ماشین آلات، مواد اولیه و ابزار کار.
معروف‌ترین شکل قراردادهای مشارکت مدنی قراردادهای مشارکت در ساخت، قرارداد مشارکت مدنی با بانک و قرارداد مشارکت مدنی خصوصی است.
اما نحوه تقسیم سود و سهام در این قراردادها را به چه صورت است؟ ما در ادامه آن را بررسی می‌کنیم.

چرا تعیین میزان سود و سهام طرفین در قرارداد مشارکت اهمیت دارد؟

در قرارداد مشارکت مدنی ذکر میزان سهم هریک از طرفین بسیار اهمیت دارد و باید میزان سرمایه و سهام طرفین در قرارداد مشخص و ذکر شود. زیرا در صورت عدم ذکر میزان سرمایه طرفین در قرارداد، اصل بر این خواهد بود که میزان سرمایه هر دو طرف به‌صورت مساوی است (بالمناصفه بودن سرمایه و سهم طرفین).

نحوه تقسیم سود و سهام در قراردادهای مشارکت در ساخت

اخیرا و با توجه به محدود بودن منابع مالی افراد، مشارکت چند سالی است که موردتوجه قرار گرفته است. اگر تنظیم قرارداد مشارکت در ساخت به صورت درست و با رعایت حقوق طرفین پیش برود، سود چشم‌گیری برای شرکا به همراه خواهد داشت. اما بدانید که از آنجا که مشارکت یک توافق بین طرفین است و مالک زمین و سازنده ساختمان در قرارداد مشارکت در ساخت با هم شریک هستند در نهایت همان چیزی که در قرارداد مشارکت در ساخت آمده وجهه‌ قانونی دارد.
مالک و سازنده‌ای که قرارداد مشارکت در ساخت را امضا می‌کنند، در وهلۀ اول به دنبال سودی هستند که از این توافق حاصل می‌شود. تعیین میزان سهم مالک و سازنده، معمولا به صورت توافقی است و برای آن قانونی وجود ندارد. در هر صورت، اکثر افراد سعی می‌کنند در این زمینه از آنچه که در عرف رایج است پیروی کنند. به همین دلیل و بر اساس چند اصل عرفی، محاسبه سود مالک و سازنده همان در همان مراحل ابتدایی انجام می‌شود.
یعنی قبل از عقد قرارداد، آورده‌ هر کدام از طرفین و سهم‌‎الشرکه آن‌ها به نسبت آورده‌هایشان در قرارداد محاسبه می‌شود تا بیش از آورده یک طرف برای وی سودی درنظر گرفته نشود. معمولاً در قراردادهای مشارکت در ساخت پیش‌بینی می‌کنند که در پایان قرارداد آن ساختمان احداثی به چه شکل بین طرفین تقسیم شود.

بخوانید
قرارداد پرکیس چیست و چه کاربردی در بین پزشکان و مراکز درمانی دارد؟

نحوه تقسیم سود و سهام در قراردادهای مشارکت با بانک

قرارداد مشارکت مدنی بانکی به معنی ادغام کردن سرمایه بانک با طرف مقابل قرارداد، برای انجام فعالیت‌های چون بازرگانی، تولیدی و خدماتی و به منظور سودرسی به هر دو طرف قرارداد است. این سرمایه می‌تواند به‌صورت نقدی یا غیر نقدی باشد. مشارکت مدنی بانکی انواع مختلفی دارد؛ از جمله مشارکت مدنی بازرگانی، خدماتی، صادراتی و مسکن. اما چیزی که در خصوص تمام انواع این مشارکت مشابه است این است که مقدار سود مورد نظر برای هر دو طرف باید بر اساس قوانینی که برای بانک‌ها تعیین می‌شود باشد.
به این صورت که مقدار سرمایه (این سرمایه نباید از ۲۰ درصد سرمایه کمتر باشد) و سهمی که به عنوان سود برای فرد متقاضی از طرف خودش پیشنهاد می‌شود در اختیار بانک قرار می‌گیرد و بعد از درخواست، بانک آن را بررسی می‌کند و در این مرحله سهم بانک و شریک (طرف دوم) و همچنین نسبت سود بانک و شریک، بر اساس کلیه قوانین و ضوابطی که برای بانک‌ها تعیین شده است، مشخص می‌شود. سرانجام چنانچه فعالیت موردنظر، برای بانک سود اقتصادی در بر داشته باشد، با درخواست متقاضی، موافقت کرده و قراردادی بین آنها بسته می‌شود.
نحوه سوددهی بین بانک و شریک آن، به این صورت است که در اواخر هر سال، بانک، سود به دست آمده از شراکت را بین طرف مقابل و خود تقسیم می‌کند. این سود بسته به سرمایه هر دو طرف بین آنها تقسیم خواهد شد.

بخوانید
اثرات فوت شریک در هر یک‌ از شرکت‌ها و اقدامات لازم پس از آن

نحوه تقسیم سود و سهام در قراردادهای مشارکت مدنی خصوصی

طبق تعریف ارائه شده در قانون مدنی جمهوری اسلامی ایران، مشارکت مدنی به معنای درآمیختن سرمایه و دارایی‌های نقدی یا غیر نقدی متعلق به اشخاص حقیقی یا حقوقی متعدد به منظور انتفاع و تقسیم سود می‌باشد‫. به‌عبارتی این قرارداد بین مالک و عامل منعقد و سرمایه این نوع مشارکت مدنی به صورت مساوی از طریق طرفین تامین می‌شود.
در این نوع قرارداد هم آورده هر یک از دو طرف باید به تفصیل در قرارداد ذکر شود تا برای تعیین سود طرفین، شرکا در ادامه به مشکل برنخورند. عموماً پرداخت سود سالیانه در این قرارداد مشارکت برعهده مالک است و نیز تحویل تمامی سود حاصل از مشارکت در پایان قرارداد به مالک از طرف عامل با دریافت رسید کتبی صورت می‌گیرد.

 جمع بندی

قرارداد مشارکت مدنی یکی از قراردادهای پرکاربردی است که باعث رونق و توسعه کسب‌وکارها می‌شود. با توجه به این که بعد از امضاء قرارداد فرد نسبت به آن متعهد می‌شود، پیش از تنظیم و عقد قرارداد‌های مشارکت مدنی باید به طور کامل محتویات و مفاد داخل قرارداد را مطالعه کنید تا به روشنی متوجه آن شوید.
بهتر است برای مشارکت مدنی خصوصی و مشارکت در ساخت از نمونه قراردادهای از پیش آماده شده استفاده نکنید و اگر در مورد قوانین حقوقی آگاهی کافی ندارید، حتماً از کارشناس یا وکیل مشورت بگیرید تا مفاد قرارداد مطابق با شرایط دو طرف، سرمایه موجود و سودی که انتظار دارید نوشته شود.
از آنجایی که تغییر مفاد قرارداد بعد از امضای آن دشور است حتما مقدار سرمایه و سهم سود هر یک از شرکا و میزان سهم هر یک از طرفین در مورد هزینه‌های جاری و مصرفی را باید به طور واضح بیان کنید.

دسته‌ها: قرارداد مشارکت

0 دیدگاه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

عضویت در خبرنامه هفتگی
عضویت در خبرنامه

هر یکشنبه صبح آخرین مطالب و نکات حقوقی را دریافت کنید!

close-link