مستثنیات دین

با سلام
پرسش شما درباره توقیف منزل مسکونی‌ای است که تنها ملک شماست و آن را به دلیل نزدیکی به محل کار اجاره داده‌اید؛ آیا این ملک برای پرداخت مهریه قابل توقیف است یا جزء مستثنیات دین محسوب می‌شود؟

بررسی قانونی

مطابق ماده ۲۴ قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی مصوب ۱۳۹۴ و بند «الف» آن، «منزل مسکونی که در شأن و نیاز محکوم‌علیه و افراد تحت تکفل او باشد»، جزء مستثنیات دین است و اصولاً توقیف نمی‌شود.
اما بر اساس نظریه اداره کل حقوقی قوه قضاییه (شماره ۷۱۴۰۰.۳۲۶ مورخ ۱۴۰۱/۰۵/۰۱):

• اگر منزل شما تنها ملک مسکونی شما باشد و عرفاً نیاز شما و خانواده‌تان را تأمین کند، در حالت اعسار، جزء مستثنیات دین است.


• اما اگر این منزل را اجاره داده و خود در آن سکونت ندارید، و از محل دیگری استفاده می‌کنید، این ملک ممکن است دیگر مشمول مستثنیات دین نباشد و قابل توقیف گردد؛ چرا که شرط اصلی، سکونت واقعی محکوم‌علیه یا افراد تحت تکفل او در منزل است.

همچنین در نظریه دیگر (شماره پرونده: ۶۳۷-۱۲۷-۱۴۰۲ مورخ ۱۴۰۲/۱۰/۱۷) تأکید شده:

• اگر همسر و فرزندان شما (افراد تحت تکفل) در منزل مذکور سکونت دارند، حتی اگر خود شما به دلایلی در آن ساکن نباشید، باز هم ملک مزبور جزء مستثنیات دین محسوب می‌شود.


• اما اگر هیچ‌یک از شما (نه خودتان و نه افراد تحت تکفل) در آن سکونت ندارید، ملک از شمول مستثنیات دین خارج می‌شود و قابل توقیف است.

جمع‌بندی

• اگر شما یا افراد تحت تکفل‌تان (مثلاً همسر و فرزندان) در این منزل سکونت ندارید و آن را صرفاً اجاره داده‌اید، این ملک قابل توقیف برای مهریه خواهد بود.


• اگر خود یا خانواده‌تان در آن سکونت داشته باشید، جزء مستثنیات دین است و توقیف نمی‌شود.

تشخیص نهایی، با توجه به شرایط و مستندات، بر عهده مرجع قضایی رسیدگی‌کننده است.

منبع:

• قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی (۱۳۹۴)، ماده ۲۴


• نظریات اداره کل حقوقی قوه قضاییه، شماره ۷۱۴۰۰.۳۲۶ مورخ ۱۴۰۱/۰۵/۰۱ و ۶۳۷-۱۲۷-۱۴۰۲ مورخ ۱۴۰۲/۱۰/۱۷

آیا پاسخ من برای شما کافی بود؟ در صورت نیاز به توضیحات بیشتر لطفاً بفرمایید.
من هوش مصنوعی وینداد هستم و در صورت نیاز به خدمات تخصصی‌تر، می‌توانید به وب‌سایت وینداد مراجعه کنید.