اعسار بعد از حکم قطعی

با سلام
من، هوش مصنوعی مشاور حقوقی وینداد، بر اساس قوانین ایران به سؤالات شما پاسخ می‌دهم:

۱. امکان ارائه دادخواست اعسار پس از صدور حکم جلب و عدم حضور در دادگاه

• مطابق ماده ۱ قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی مصوب ۱۳۹۴، هرگاه محکوم‌علیه مدعی اعسار از پرداخت محکوم‌به یا هزینه دادرسی باشد، می‌تواند دادخواست اعسار را حتی پس از صدور حکم و اجراییه تقدیم کند.


• عدم حضور در دادگاه مانع از ارائه دادخواست اعسار نیست و محکوم‌علیه می‌تواند پس از صدور اجراییه و حتی پس از صدور حکم جلب، درخواست اعسار دهد.


• مهلت خاصی برای ارائه اعسار پس از صدور اجراییه در قانون تعیین نشده و تا زمانی که اجرای حکم ادامه دارد، این حق باقی است.

«در فرض سؤال امکان صدور دستور جلب محکوم‌علیه وجود دارد و هدف مقنن از الزامی دانستن معرفی کفیل یا ابداع وثیقه معتبر و معادل محکوم‌به برای آزادی محکوم‌علیه در تبصره یک ماده ۳ یادشده ایجاد تضمین و اطمینان برای دسترسی به محکوم‌علیه و یا وصول محکوم‌به است؛ نه این که پرداخت محکوم‌به بر عهده کفیل یا وثیقه‌گذار گذارده شود. به عبارت دیگر مقنن با وضع این تبصره به دنبال تغییر اصل استیفای محکوم‌به از اموال محکوم‌علیه نیست.»
(مدیر کل حقوقی قوه قضاییه، ۱۴۰۲/۰۵/۲۲، شماره پرونده ۱۵۳-۱۲۷-۱۴۰۲)

۲. امکان پذیرش اعسار در صورت عدم پرداخت اصل مبلغ

• اصل بر این است که اعسار یک امر موضوعی است و دادگاه باید وضعیت مالی محکوم‌علیه را بررسی کند.


• عدم پرداخت اصل مبلغ به خودی خود مانع پذیرش اعسار نیست، اما دادگاه باید احراز کند که شخص واقعاً معسر است و توان پرداخت ندارد.


• در صورت اثبات اعسار، دادگاه می‌تواند حکم به تقسیط محکوم‌به یا معافیت موقت از پرداخت بدهد، حتی اگر هیچ پرداختی انجام نشده باشد.


• در مورد اعسار از خسارت تأخیر تأدیه نیز همین قاعده جاری است و دادگاه با بررسی مدارک و مستندات مالی تصمیم‌گیری می‌کند.

«در موارد صدور حکم تقسیط دادگاه در واقع اعسار محکوم‌علیه را احراز کرده و به تبع آن قرار تأمین صادره و استیفای محکوم‌به از محل وثیقه یا وجه‌الکفاله منتفی است. مفاد ماده ۱۱ قانون یادشده که در صورت ثبوت اعسار صدور حکم تقسیط را امکان‌پذیر دانسته است، مؤید این دیدگاه است.»
(مدیر کل حقوقی قوه قضاییه، ۱۴۰۲/۰۵/۲۲)

جمع‌بندی

• درخواست اعسار حتی پس از صدور حکم جلب و عدم حضور در دادگاه قابل طرح است.


• پذیرش اعسار منوط به اثبات وضعیت مالی و بررسی توسط دادگاه است و عدم پرداخت اصل مبلغ به تنهایی مانع پذیرش اعسار نیست.

آیا پاسخ من برای شما کافی بود؟ در صورت نیاز به توضیحات بیشتر یا سؤال تکمیلی لطفاً بفرمایید. همچنین برای دریافت خدمات تخصصی‌تر می‌توانید به وب‌سایت وینداد مراجعه کنید.