قانون اصلاح قانون بخش تعاونی اقتصاد جمهوری اسلامی ایران – مصوب 1370

قانون اصلاح قانون بخش تعاوني اقتصاد جمهوري اسلامي ايران  مصوب 1370

‌ماده 1

اصلاحات زير در ماده (8) به عمل آمد:

1– در متن ماده بعد از عبارت «‌حقيقي» عبارت «‌يا حقوقي غير دولتي» اضافه شد.

– تبصره (1) حذف و عبارت زير جايگزين آن شد:

‌تبصره 1 – در تعاونيهاي اشتغال ‌زا كمكهاي دولتي به نسبت اعضاء شاغل در آن تعاوني واگذار مي‌ شود.

‌ماده 2

اصلاحات زير در ماده (9) به عمل آمد:

‌يك – بند (2) به شرح زير اصلاح شد:
2 – عدم ممنوعيت قانوني و حجر.

‌دو – عبارت زير جايگزين بند (3) شد:
3 – خريد حداقل سهام مقرر در اساسنامه.

‌ماده 3

اصلاحات زير در ماده (13) به عمل آمد:

1– در بند دوم عبارت «‌مجمع عمومي فوق ‌العاده» به عبارت «‌مجمع عمومي عادي» تغيير يافت.

2– عبارت «‌مديران» در تبصره اين ماده به عبارت «‌هيأت مديره يا بازرسان» تغيير يافت.

‌ماده 4

ماده (15) به شرح زير اصلاح گرديد:
‌ماده 15 – در صورت لغو عضويت به سبب فوت، استعفا، انحلال و اخراج، سهم و كليه حقوق و مطالبات عضو برابر مقررات اساسنامه و قرارداد‌ منعقده محاسبه و به ديون تعاوني تبديل مي ‌شود و پس از كسر بدهي وي به تعاوني به او يا ورثه ‌اش حداكثر ظرف مدت سه ماه پرداخت خواهد شد.

ماده 5

اصلاحات زير در ماده (24) به عمل آمد:
‌متن ماده (24) به شرح زير اصلاح شد:
‌ماده 24 – دولت موظف است جهت تحقق اهداف مندرج در اصول 43 و 44 قانون اساسي و افزايش سهم بخش تعاون در اقتصاد ملي با رعايت ‌ضرورتها و در قالب برنامه رشد و توسعه اقتصادي اجتماعي كشور شرايط و امكانات لازم را براي گسترش كمي و كيفي تعاونيها به گونه ‌اي كه اين ‌بخش، نقش مؤثر در رشد و توسعه اقتصادي ايفاء نمايد، فراهم آورد.

ماده 6

در ماده (25) اصلاحات زير به عمل آمد:
‌در بندهاي (1) ، (2) و (4) عبارت «‌مجمع عمومي» به عبارت «‌مجمع عمومي عادي» اصلاح گرديد.

ماده 7

اصلاح زير در ماده (29) به عمل آمد:
‌در بند سوم ماده عبارت «‌بازرسي» به عبارت «‌بازرس يا بازرسان» اصلاح گرديد.

ماده 8

اصلاح زير در ماده (31) به عمل آمد:
‌عبارت «‌مجمع مؤسس» به عبارت «‌هيأت مؤسس» تغيير يافت.

‌ماده 9

اصلاحات زير در ماده (32) به عمل آمد:

1– در متن ماده و تبصره‌ هاي آن عبارت «‌مجمع مؤسس» به عبارت «‌هيأت مؤسس» تغيير يافت.

2– در متن ماده و تبصره‌ هاي آن عبارت «‌مجمع عمومي» به عبارت «مجمع عمومي عادي» تغيير يافت.

ماده 10

ماده (33) به شرح زير اصلاح گرديد:
‌ماده 33 – مجمع عمومي عادي حداقل سالي يك بار پس از پايان سال مالي جهت انجام وظيفه قانوني خود تشكيل مي ‌شود.
‌در موارد ضروري در هر موقع سال مي ‌توان مجمع عمومي عادي را به صورت فوق ‌العاده تشكيل داد.
‌تبصره 1 – جلسات مجمع عمومي عادي در نوبت اول با حضور اكثريت اعضاء رسميت مي ‌يابد و در صورت عدم حصول حد نصاب مزبور، در نوبت ‌دوم با حضور هر تعداد از اعضاء رسمي خواهد بود.
‌تبصره 2 – مجامع عمومي شركتهاي تعاوني فرا استاني و يا شركتهايي كه تعداد اعضاء آنها افزون بر پانصد عضو بوده و در مناطق مختلف كشور پراكنده ‌مي ‌باشند مي ‌توانند به صورت دو مرحله ‌اي برگزار گردد.
‌در مرحله اول نماينده يا نمايندگان اعضاء تعاوني در حوزه ‌هاي مختلف فعاليت شركت تعيين و در مرحله دوم، مجمع عمومي با حضور نمايندگان ‌منتخب اعضاء تشكيل خواهد شد.
‌چگونگي انتخاب نماينده يا نمايندگان در مرحله اول و حدود اختيارات و نحوه اعمال راي آنها در مرحله دوم مجمع عمومي بر اساس دستورالعملي ‌خواهد بود كه از سوي وزارت تعاون ابلاغ مي‌ گردد.
‌تبصره 3 – نحوه تشكيل مجمع عمومي مطابق با آيين نامه ‌اي خواهد بود كه توسط وزارت تعاون تهيه مي ‌شود. در صورتي كه هيأت مديره ‌اي در موعد ‌مقرر به تشكيل مجمع عمومي عادي يا فوق ‌العاده مبادرت نكند وزارت تعاون راساً نسبت به برگزاري مجمع عمومي اقدام خواهد نمود.
‌تبصره 4 – تشكيل جلسات و تصميمات مجامع عمومي تعاونيهائي كه داراي بيش از يكصد نفر عضو مي ‌باشد الزاماً از طريق روزنامه‌ هاي كثيرالانتشاري ‌كه در مجمع عمومي تعيين گرديده است به اطلاع اعضاء خواهد رسيد.

ماده 11

اصلاحات زير در ماده (34) به عمل آمد:

1– در بند (1) عبارت «‌براي مدت دو سال» حذف شد.

2– به انتهاي بند دوم عبارت زير اضافه شد:
« پس از قرائت گزارش بازرس يا بازرسان»

3– دو بند به شرح زير به انتهاي ماده اضافه گرديد:
‌بند 8 – تعيين روزنامه كثيرالانتشار براي درج آگهي‌ هاي شركت
‌بند 9 – اتخاذ تصميم در مورد عضويت شركت تعاوني در شركتها و اتحاديه‌ ها و اتاقهاي تعاون و ميزان سهام و يا حق عضويت سالانه پرداختي بر اساس ‌موازين مقرر در اين قانون.

ماده 12

اصلاحات زير در ماده (35) به عمل آمد:

1– عبارت «‌در تعاونيهاي داراي بيش از پانصد نفر عضو» از متن تبصره (1) ماده حذف گرديد.

2– به انتهاي تبصره (1) ماده عبارت زير الحاق گرديد:
« و در نوبت سوم با هر تعداد شركت كننده رسميت خواهد يافت»

ماده 13

ماده (36) به شرح زير اصلاح گرديد:
‌ماده 36 – اداره امور تعاوني طبق اساسنامه بر عهده هيأت مديره‌ اي مركب از حداقل سه نفر و حداكثر هفت نفر عضو اصلي و تا يك سوم اعضاء اصلي ‌علي‌البدل مي ‌باشند كه از بين اعضاء براي مدت سه سال و با رأي مخفي انتخاب مي ‌گردند. اخذ رأي براي انتخاب اعضاء اصلي در يك نوبت به عمل ‌مي ‌آيد حائزين اكثريت بعد از اعضاء اصلي به ترتيب اعضاء علي ‌البدل شناخته مي ‌شوند و انتخاب مجدد هريك از اعضاء اصلي و علي‌ البدل هيأت‌ مديره حداكثر براي دو نوبت متوالي بلامانع است.
‌تبصره 1 – افرادي كه موفق به كسب دو سوم آراء كل اعضاء شركت تعاوني مزبور شوند از مقررات ممنوعيت بيش از دو نوبت مندرج در ماده مستثني ‌خواهند بود.
‌تبصره 2 – انتخاب اعضاء اصلي و علي ‌البدل هيأت مديره با اكثريت نسبي مجمع عمومي مي ‌باشد.
‌تبصره 3 – هيأت مديره در اولين جلسه از ميان خود يك نفر را به عنوان رئيس هيأت مديره، يك نفر را به عنوان نايب رئيس و يك يا دو نفر را به عنوان‌ منشي انتخاب مي ‌كند.
‌تبصره 4 – در صورت استعفاء، فوت، ممنوعيت قانوني و يا غيبت غيرموجه مكرر (‌به نحوي كه در اساسنامه تعيين مي ‌شود) اعضاء هيأت مديره يكي ‌از اعضاء علي ‌البدل به ترتيب آراء بيشتر براي بقيه مدت مقرر به جانشيني وي در جلسات هيأت مديره شركت مي ‌نمايد.
‌تبصره 5 – اعضاء هيأت مديره مي ‌توانند با تصويب مجمع عمومي حقوق و مزايا دريافت نمايند. در صورتي كه عضو هيأت مديره از محل ديگري ‌حقوق مي ‌گيرد در تعاوني مربوط صرفاً پاداش دريافت خواهد كرد. حداقل و حداكثر حقوق و مزاياي هيأت مديره و پاداش آنان و موارد استثناء به ‌موجب آيين نامه‌ اي است كه به تاييد وزارت تعاون خواهد رسيد.

‌ماده 14

ماده (38) به شرح ذيل اصلاح مي‌ شود:
‌ماده 38 – اعضاء هيأت مديره، مديرعامل و بازرسان بايد واجد شرايط زير باشند:
1 – تابعيت جمهوري اسلامي ايران.
2 – ايمان و تعهد عملي به اسلام (‌در تعاونيهاي متشكل از اقليت ديني شناخته شده در قانون اساسي تعهد عملي به دين خود).
3 – دارا بودن اطلاعات يا تجربه لازم براي انجام وظايف متناسب با آن تعاوني.
4 – عدم ممنوعيت قانوني و حجر.
5 – عدم عضويت در گروههاي محارب و عدم ارتكاب جرائم بر ضد امنيت و جعل اسناد.
6 – عدم سابقه محكوميت ارتشاء، اختلاس، كلاهبرداري، خيانت در امانت، تدليس، تصرف غيرقانوني در اموال دولتي و ورشكستگي به تقصير.

‌ماده 15

تبصره ماده (38) حذف شد.

ماده 16

ماده (40) به شرح زير اصلاح شد:
‌ماده 40 – مجمع عمومي، بازرس يا بازرساني را اعم از اشخاص حقيقي يا حقوقي و براي مدت يك سال مالي انتخاب مي ‌كند، انتخاب مجدد آنان ‌بلامانع است.
(‌تبصره‌ ها به قوت خود باقي است)

‌ماده 17

متن زير به عنوان بند (5) به ماده (41) الحاق گرديد:
5- نظارت بر انجام حسابرسي و رسيدگي به گزارشهاي حسابرسي و گزارش نتيجه رسيدگي به مجمع عمومي شركت و مراجع ذيربط.

ماده 18

متن ماده (42) به شرح زير اصلاح گرديد:
‌ماده 42 – در صورتي كه هريك از بازرسان تشخيص دهند كه هيأت مديره و يا مديرعامل در انجام وظايف محوله مرتكب تخلفي شده و به تذكرات ‌آنان ترتيب اثر نمي ‌دهند مكلفند از هيأت مديره تقاضاي برگزاري مجمع جهت رسيدگي به گزارش خود را بنمايند.
‌تبصره – اگر هيأت مديره ظرف مدت يك ماه از تاريخ دريافت درخواست تشكيل مجمع عمومي فوق ‌العاده توسط بازرس اقدام به دعوت و برگزاري آن ‌ننمايد بازرس مي‌ تواند با اطلاع وزارت تعاون نسبت به انتشار آگهي و تشكيل مجمع عمومي فوق ‌العاده اقدام نمايد.

ماده 19

تبصره زير به ماده (46) اضافه گرديد:
‌تبصره – در مواردي كه تعداد اعضاي تعاوني عضو اتحاديه و حجم معاملات آنها با اتحاديه نزديك به هم نباشد تعداد نمايندگان هر تعاوني به نسبت ‌تعداد اعضاي آنها و با تركيبي از اعضاء و حجم معاملاتي كه با اتحاديه داشته ‌اند مطابق دستورالعملي كه توسط وزارت تعاون ابلاغ مي ‌گردد خواهد بود.

ماده 20

متن ماده (48) به شرح زير اصلاح شد:
‌ماده 48 – اعضاي هيأت مديره براي مدت سه سال انتخاب مي ‌شوند و انتخاب مجدد آنان به صورت متوالي تنها براي يك دوره بلامانع است. ساير ‌وظايف و اختيارات مربوط به هيأت مديره مذكور در فصل ششم در مورد هيأت مديره اتحاديه نيز مجري خواهد بود.

‌ماده 21

اصلاحات زير در ماده (49) به عمل آمد:

1– عبارت «‌براي مدت يك سال» به عبارت «‌براي مدت سه سال» تغيير مي ‌يابد.

2– عبارت «‌و انتخاب مجدد وي بلامانع است» به عبارت «‌انتخاب مجدد وي تا دو دوره متوالي بلامانع است» تغيير مي ‌يابد.

ماده 22 

‌در سطر دوم ماده (50) عبارت «‌تعاونيهاي عضو» به عبارت «‌مجمع عمومي اتحاديه» تغيير يابد.

‌ماده 23

تبصره (4) ماده (54) به شرح زير اصلاح شد:
‌تبصره 4 – كليه اموالي كه از منابع عمومي دولتي در اختيار تعاوني قرار گرفته با انحلال آن بايد مسترد شود.

ماده 24

ماده (59) به شرح زير اصلاح شد:
‌ماده 59 – مجمع نمايندگان اتاق تعاون شهرستان متشكل از نمايندگان اتحاديه‌ ها و نيز نمايندگان تعاونيهاي با فعاليت مشابه فاقد اتحاديه با حوزه عمل‌ آن شهرستان و مجمع نمايندگان اتاق تعاون استان متشكل از رؤساي هيأت مديره اتاقهاي تعاوني شهرستانهاي استان و نمايندگان اتحاديه ‌هاي ‌شهرستان‌ هاي فاقد اتاق تعاون و نمايندگان اتحاديه‌ هاي با حوزه عمل استان و مجمع نمايندگان اتاق تعاون مركزي متشكل از رؤساي اتاقهاي تعاون‌استانها و نمايندگان اتحاديه ‌هاي استاني فاقد اتاق تعاون استان و نمايندگان اتحاديه‌ هاي سراسري مي ‌باشد كه براي مدت سه سال انتخاب مي ‌گردند.
‌تبصره 1 – وظايف مجمع نمايندگان عبارت است از:
‌الف – بررسي پيشنهادهاي مربوط به اساسنامه و آيين نامه‌ هاي اتاق و تاييد آن جهت تصويب نهايي وزير تعاون.
ب – تعيين هيأت مديره اتاق تعاون.
ج – تعيين دو نفر بازرس جهت عضويت در هيأت بازرسي.
‌د – تصويب برنامه و بودجه سالانه به پيشنهاد هيأت مديره.
ه- رسيدگي و اتخاذ تصميم در مورد ترازنامه و ساير گزارشهاي هيأت مديره پس از اظهار نظر هيأت بازرسي.
‌و – رسيدگي به گزارشهاي هيأت بازرسي.
‌تبصره 2 – تعداد آراي نمايندگان عضو در مجامع نمايندگان اتاق تعاون شهرستان، اتاق تعاون استان و اتاق تعاون مركزي متناسب با تعداد اعضاي ‌تعاونيها و تعاونيهاي عضو اتحاديه ‌ها و اتاقهاي تعاون توسط وزارت تعاون تعيين مي ‌گردد.

ماده 25

ماده (60) به شرح زير اصلاح شد:
‌ماده 60 – هيأت مديره اطاقهاي تعاون متشكل از (3) تا (7) نفر عضو اصلي و دو نفر عضو علي‌ البدل از ميان اعضاء تعاوني‌ ها مي ‌باشند كه حتي ‌الامكان‌از تعاونيهاي كشاورزي و روستايي و عشايري، صنعتي، معدني، عمران شهري و روستائي و توزيع خواهند بود و براي مدت سه سال از طرف مجمع‌ نمايندگان انتخاب مي ‌شوند.

ماده 26

بندها و تبصره زير به انتهاي ماده (61) اضافه مي ‌شود:
5- انتخاب رئيس هيأت مديره از بين خود.
6- انتخاب دبير در اتاقهاي استان و شهرستان و دبيركل در اتاق مركزي به منظور انجام امور اجرائي.
‌تبصره – هيأت مديره مي ‌تواند بخشي از اختيارات خود را به دبير يا دبيركل تفويض نمايد.

ماده 27

بند (17) ماده (66) به شرح زير اصلاح و يك بند به عنوان بند (30) به اين ماده الحاق گرديد:
17- وزارت تعاون مي ‌تواند در صورت احراز تخلف در اداره امور شركتها يا اتحاديه‌ هاي تعاوني مراتب را به دادگاه صالح اعلام و دادگاه موظف است‌ خارج از نوبت در رسيدگي مقدماتي در صورت احراز تخلف حكم تعليق مديران شركتها و اتحاديه‌ هاي تعاوني ياد شده را صادر نمايد. در اين صورت ‌وزارت تعاون موظف است بطور موقت افرادي را براي تشكيل مجمع عمومي و انتخاب هيأت مديره جديد منصوب نمايد.
30 – تشكيل تعاوني در بخش كشاورزي.

ماده 28

اصلاح زير در ماده (69) به عمل آمد:
‌عبارت «‌حداكثر ظرف مدت شش ماه پس از تصويب اين قانون» از سطر اول ماده (69) حذف شد.

قانون فوق مشتمل بر بيست و هشت ماده در جلسه علني روز يكشنبه مورخ پنجم مهرماه يكهزار و سيصد و هفتاد و هفت مجلس شوراي اسلامي تصويب و در تاريخ 12 /7 /1377 به تأييد شوراي نگهبان رسيده است .

رئيس مجلس شوراي اسلامي – علي اكبر ناطق نوري